Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva avqustun 21-də Kəlbəcər rayonunun Vəng kəndində “AzərEnerji” ASC-nin “Aşağı Vəng”, “Nadirxanlı” və “Çaykənd” kiçik su elektrik stansiyalarının açılışında iştirak edirlər.
MillətinSəsi.İnfo xəbər verir ki, “AzərEnerji” ASC-nin rəhbəri Baba Rzayev dövlətimizin rəhbərinə və birinci xanıma stansiyalar barədə məlumat verdi.
Qeyd edək ki, Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarının “yaşıl enerji” zonasına çevrilməsi ilə bağlı Prezident İlham Əliyevin qarşıya qoyduğu vəzifələrə uyğun olaraq Kəlbəcər rayonunda 8,6 meqavatlıq “Aşağı Vəng” və 8,8 meqavatlıq “Nadirxanlı” kiçik su elektrik stansiyaları tikilib.
Bu stansiyaları su ilə təmin etmək üçün Lev çayının Tərtər çayına qovuşmasından sonra baş suqəbuledici, eyni zamanda, Tutqu çayının Tərtər çayına qovuşan hissələri ikinci suqəbuledici yaradılıb. Kaskad su elektrik stansiyaları silsiləsinə daxil olan bu stansiyalar üçün çətin relyefdə işləyən 9300 metr uzunluğunda derivasiya borusu çəkilib.
Çay balıqlarının derivasiya borusuna daxil olmasının ekosistemin alınması və onların çaytemində saxlanılması üçün xüsusi hidrotexniki qurğular ilə təchiz edilmiş suqəbuledicilərdə bütün ekoloji normalara quraşdırılmışdır. Hər iki stansiyada qurmuş hidroaqreqatlar zərərli maddələrin suya qarışmasının qarşısını almaqla yanaşı, onun keyfiyyətli qurğularında heç bir enerji etmədən suyu aşağı axarda yenidən çaya qaytarır.
Müasir ölkə enerjisi ilə təchiz edilmiş stansiyalar sistemində mərkəzləşdirilmiş SCADA bərpa olunub. Burada istehsal ekoloji təmiz yaşıl enerji ilə təxminən 25 min nəfər elektrik enerjisi ilə təmin edilir.
“Aşağı Vəng” və “Nadirxanlı” stansiyalarında il ərzində 48 milyon kilovat-saat elektrik enerjisi istehsal olunacaq. Qənaət olaraq təbii qazın həcmi 1,5 milyon kubmetr təşkil edəcək ki, bununla da il ərzində 23 min ton qazın atmosferə atılması qarşısı alınacaq. Kəlbəcər rayonunun 8 nəfər sakini stansiyalarda işlək təmin olunub.
“Çaykənd” Kiçik Su Elektrik Stansiyasının gücü 5 MVt-dir. Bu, “AzərEnerji” şirkəti ilə Kəlbəcərdə istismara verilmiş sayca onbirinci “yaşıl enerji” obyektidir. Stansiya ölkənin ən böyük bolsulu çaylarından birinin - Tərtər çayının enerjisindən yeni baş suqəbuledicidən 8 min 500 metrlik derivasiya borusu ilə gələn su ilə təchiz olunur. Təxminən 7 dəqiqəlik ekoloji təmiz yaşıl enerji ilə təmin olunacaq “ətraf mühitə dost texnologiya” stansiyada.
Rəqəmsal qaydada açılıb-qoşulma, intellektual idarəetmə, operativ monitorinq və təhlil ilə yanaşı, stansiyaya Bakıdan nəzarət etmək mümkündür. Stansiya enerjisistemə qurmaq üçün 5 km uzunluğunda 10 kV-luq elektrik çəkilib.
Stansiya ölkə enerjisiteminin mərkəzləşdirilmiş SCADA idarəetməsi qurulub. Stansiyada il ərzində 15 milyon kilovat-saat elektrik enerjisinin istehsalı, bununla da 3.2 milyon kubmetr təbii qaza və 6 min ton karbon qazının atmosferə atılmasının qarşısının alınması qorunur. Burada 4 nəfər Kəlbəcər sakini işlə təmin olunub.
Prezident İlham Əliyev “Aşağı Vəng”, “Nadirxanlı” və “Çaykənd” kiçik su elektrik stansiyalarının açılışını etdi.
Baxım ki, dövlətimizin rəhbərliyinin göstərişi ilə əldə edilən nəticələr Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda əlavə 3 su elektrik stansiyasının istismara verilməsi ilə bu cür stansiyaların sayı 38-ə, ümumi gücə və 307 MVt-a çatdırılıb.
Sistemli şəkildə tikilib istismar olunan bu stansiyalar artıq iqtisadiyyata, “yaşıl enerji”nin genişlənməsinə, ətraf mühitin qorunmasına öz töhfəsini verir. Bu günə qədər su elektrik stansiyalarında 1,5 milyard kVt yaşıl enerji istehsal olunub, 335 milyon kubmetr qaza yüklənib, 620 dəq karbon qazının atmosferə atılmasının qarşısı alınıb. Su elektrik stansiyaları azsulu irəlidə 80 MVt, bolsulu inkişaf etmək üçün 200 MVt-dan artıq gücdə 24 saat fasiləsiz yaşıl enerji istehsal edir.
